Voordat u Kunst koopt

Allereerst welkom in de spannende en enthousiaste wereld van de Kunst!
Eigenaar worden van een kunstwerk is een prachtige samenspel tussen de artiest, de koper en de desbetreffende ruimte. Een kunstwerk vormt immers een belangrijk deel van de uitstraling van uw interieur. Dat maakt het aanschaffen ervan persoonlijk, maar zeker ook een investering. Via deze tips en trucs deel ik mijn ervaringen en kennis als zelfstandige kunstenares en hoop u een goede basis te geven over het aanschaffen van een kunstwerk.

The basics
In veel gevallen weten kunstkopers al redelijk goed wat ze willen en is de eerste stap vaak al gezet. De plek is meestal al bekend en zo ook het budget. Een logische volgende stap wordt vaak gezien in het kiezen naar een specifieke uitwerking qua meteriaal; een marmeren beeld, ingelijst doek, afgedrukte foto etc. Voor mij als kunstenaar zit hier eigenlijk een stap voor. Hoe zorg ik er voor dat een koper mijn werk wil en dat hij/zij een goede match is met het desbetreffende werk? Een goede klik zit niet alleen in het materiaal, het formaat of prijs. De veel vergeten en belangrijke speler in deze zoektocht vergt een beetje voorkennis van Kunstgeschiedenis, maar neemt u al mee de diepte in: Welke kunststroming heeft uw voorkeur? Houdt u van Mondriaan (modern/de Stijl/Grafisch), VanGogh (impressionistisch/duidelijke schildertoets/voornamelijk landschap) of van Rembrandt (realistische fijnschilder/gedempte tonen/zware lijsten)? Zie het als buitenlands eten; u kiest een keuken passend bij uw smaak en interesse cultureel gezien. U kiest deze niet op kleur, formaat en prijs toch? U doet dit om teleurstelling te voorkomen en als ultiem doel: een keuken te vinden waarin u telkens positief verbaasd bent en nieuwe gerechten leert kennen. Dit geldt zeker ook voor kunstaankopen.

Persoonlijke voorkeur
Kunst is een conversatie over het leven. Soms rauw of zacht. Warm of verwarrend, maar bovenal verteldt het meer dan het afgebeelde beeld. Los van de voorkeur van de verschillende beeldende stijlen/kunststromingen die een kunstenaar vormt, heeft de kunstenaar ook een niet gesproken taal. Gemakkelijk gezegt: uw voorkeur is eenvoud te schiften in stijlen, maar vaak moeilijker te omschrijven in onderwerpen, kleuren en emoties. De vervolg stap in het zoeken naar geschikte kunstenaars om werk bij aan te schaffen is het vinden van een gemeenschappelijke interesse met de onderwerpen van de kunstenaar. Mijn ervaringen leerden mij dat alhoewel ik in staat ben om elk ding of afbeelding te kunnen produceren in mijn eigen handschrift, mijn karakter niet naar voren komt in een onderwerp dat te ver van mij af staat. Dit is vanzelfsprekend niet bevordelijk voor het uiteindelijke werk. Persoonlijke voorkeur is dus een belangrijke factor in het aanschaffen van kunst. Zowel vanuit de koper en de maker.
In veel gevallen is een kunstenaar bereid om custom werk te maken voor uw specifieke wensen als de persoonlijke voorkeuren overeenkopen. Persoonlijk vind ik het een geweldige uitdaging om maatwerk te maken voor een klant die volledig snapt en waardeert wat mijn beweegredenen zijn als kunstenaar. Als het uiteindelijke gekozen werk u inspireerd om te blijven kijken en te blijven ontdekken is de match geslaagd. Het mooiste is ook dat u niet exact hoeft te voelen/begrijpen wat de kunstenaar over wilt brengen. Dit kan naast elkaar bestaan en in verloop van de tijd kan dit bij u ook veranderen. Net zo dat de kijk van mij naar mijn eigen werk veelal veranderd door te luisteren naar anderen. Deze ruimte tot emoties en groei die verschillen per persoon zijn belangrijker dan het matchen van de kleuren met kussens, kaarsen etc. Een goed gekozen kunstwerk, welke vorm of formaat dan ook, is tijdloos en toch veranderend.

Vragen voordat je een werk koopt
Elke kunstenaar, koper en werk is verschillend. Daarom is het handig om de volgende vragen te passeren voordat u overgaat tot de daadwerkelijke aanschaf van kunst.
Wat zijn de technische aspecten van het werk? Niet elk stenen beeld kan in de volle zon staan zonder te verkleuren, niet elk papiersoort kan tegen glas en vaak weet een kunstenaar veel creatieve manieren om een werk af te stylen die een klassieke lijstenmaker niet kent of gebruikt. Zo lijst ik mijn houtskooltekeningen graag in door ze te klemmen tussen plexiglas en een metalen plaat die omgebogen is. Deze techniek maakt het makkelijk om meerdere losse werken bij elkaar te plaatsen zonder gedateerd te lijken. Ik gebruike het onder andere voor een opdracht van kleine acryl werken naar aanleiding van persoonlijke foto’s. Voor mijn grote houtskooltekeningen 1,5×2,5m raad ik klanten ook aan om deze achter speciaal gehard kunststof te plaatsen ipv glas.
Bij schilderijen etc, zit er een slotvernis op? Mijn klanten weten bij aanschaf direct of er een slotvernis op hun aangekochte werk zit. Dit is een vaak vergeten onderdeel van het onderhouden en afwerken van kunstwerken. Als een klant een olieverfschilderij custom laat maken is de kans groot dat het werk met een tijdelijke vernislaag geleverd wordt. Zelf gebruik ik hiervoor een retoucheervernis en maak een afspraak voor een jaar later om de slotlaag aan te brengen. Als een kunstenaar zich gehaast voelt en te snel een slotlaag aanbrengt wordt de verf afgesloten van zuurstof. Dit is niet te zien in de eerste jaren, maar kan uiteindelijk voor een verkorte levensduur zorgen. Verfmaker Onder de Molen legt uit: Olieverf wordt gemaakt van een drogende olie en pigment. Het drogen van de olie vindt plaats onder invloed van lucht en licht. Zuurstof wordt door de olie opgenomen en koppelt de moleculen tot een vast netwerk aan elkaar. Voor dit chemische oxidatieproces is energie nodig, die geleverd wordt door met name het ultraviolette deel van het licht. Het vernetten neemt nogal wat tijd in beslag, vandaar dat olieverf langzaam droogt. Hoe minder ventilatie en licht, hoe langzamer de verf zal drogen. Tijdens het schilderen kunnen ingeschoten plekken ontstaan; de verf slaat mat weg, de intensiteit van de kleur neemt af. Door de ingeschoten plekken (als ze handdroog zijn) zeer dun te behandelen met retoucheervernis komen glans en kleur weer terug. De vernis droogt in enkele uren en laat een poreuze film achter waarin een volgende verffilm zich kan hechten. Voor deze wijze van toepassing wordt retoucheervernis ook wel ‘tussenvernis’, ‘ophaalvernis’ of ‘uithaalvernis’ genoemd. Tevens kan de vernis als voorlopige slotvernis worden aangebracht om het schilderij een egale glans te geven en als bescherming tegen vuil. Daar de vernis (in een dunne laag) poreus is, kan zuurstofopname en daarmee het droogproces van de verf doorgaan. Na volledige droging van de verf kan de slotvernis over de retoucheervernis worden aangebracht.
Heeft het werk onderhoud nodig? Vraag de koper om de mogelijke onderhoud die er nodig is. Denk aan olie of wax voor houten werk. Altijd handig om vooraf te weten is wie dit onderhoud doet. Als het blijkt dat een duur aageschaft werk specialistisch onderhoud nodig heeft, is het slim om af te spreken wat de kosten zijn en hoe vaak dit nodig is.
Is het werk een origineel, one of a kind, print of onderdeel van een serie? Het is nu een stuk gebruikelijker voor een kunstenaar om goede prints aan te bieden van werk. Dit gebeurdt gebruikelijk in een duidelijk aan te tonen oplage. Zo werkt een fotograaf ook met een oplage en kunt u vaak kiezen om samen voor een goed passende uitwerking.
Bij een aankoop via een tussenpersoon/galerie?
Als u werk koopt via een tussenpersoon is het erg belangrijk om goed te weten wie de maker is en mogelijk ook een ontmoeting te hebben. Zo kunt u directer vragen stellen en meer diepgang en informatie krijgen over het waarom, hoe en wat van het desbetreffende werk. Vanzelfsprekend verdient een galeriehouder aan de verkoop van het werk en om kunstverkoop in het algemeen te stimuleren zou ik aanraden om het werk te kopen via de galerie. Dit houdt kunstverkoop gezond en biedt in sommige gevallen ook een stukje bescherming en kennis vanuit de galerie. Zorg er altijd voor dat u bij een verkoop via een tussenpersoon een certificaat van echtheid krijgt. U kunt bij veel galeries ook vragen naar een verkoopregeling bij een kostbaarder werk.

Prijzen
Een belangrijk onderdeel van het aankopen van kunst blijft de prijs. Is het werk immers waard wat u er aan uit geeft? Dit blijft vrijwel altijd een gevoelskwestie. Toch zijn er een aantal punten die van belang zijn voor het bepalen van een juiste prijs voor de kunstenaar die relevant zijn voor de koper. Een kunstenaar die zijn werk voor een gezonde prijs verkoopt heeft vertrouwen in de kwaliteit van het werk en zal ook bereid zijn om niet te bezuinigen op de materialen de keuze voor materialen. Voor mij is van groot belang dat ik door de verkoop van het werk ruimte creeër om onderzoek te doen en te blijven groeien in mijn werk. Als er geen investeringen gemaakt kunnen worden door de kunstenaar komt de ontwikkeld van de kwaliteit en kennis in het gedrang. Daarnaast betaald de professionele insteek van de maker ook de hoogte van de prijzen. Vanuit mijzelf sprekend, ik ben een onderneemster in de kunst en dit vraagt ook om een marge voor het onderhouden van mijn onderneming. Een andere factor die voor mij bepalend is, is dat het desbetreffende bedrag het gevoel van een werk ‘kwijt te raken’ moet wegnemen. Mijn enthousiastme en leergierigheid zorgt er voor dat ik in mijn werk al opzoek ben naar een vervolgstap en mogelijkheid tot groei. Dit zorgt voor een liefdevolle band met het werk dat ik maak, maar ook dat ik het maak-proces belangrijker vind dan het hebben van een eindproduct. Dat een ander er vervolgens een nieuwe connectie mee aan gaat is voor mij erg bijzonder, ik zie dit dan ook als een verbinding met de eigenaar/koper van het werk.

Wilt u meer weten over het aanschaffen van één van mijn kunstwerken? Neemt u dan vooral contact met mij op.

Vriendelijke en enthousiaste groet, Maxime van Amersfoort

Bronnen:
>> kunst en cultuur – kunst kopen, waar moet je op letten bij het aanschap van een kunstwerk
>> Onder de Molen

 

Start the conversation